Zakelijke afspraken moeten duidelijk zijn, risico’s beheersbaar maken en aansluiten bij de praktijk. Dat geldt zowel bij het aangaan van een samenwerking als wanneer die samenwerking onder druk komt te staan.
Speelman & Voogd Advocaten adviseert ondernemingen en andere professionele partijen over contracten, aansprakelijkheid en geschillen. Daarbij gaat het niet alleen om de tekst van een overeenkomst, maar ook om de bedoeling van partijen, de verdeling van verantwoordelijkheden en de gevolgen wanneer afspraken niet worden nagekomen.
Contracten opstellen en beoordelen
Een goede overeenkomst voorkomt niet ieder geschil, maar zorgt wel voor duidelijkheid over rechten, verplichtingen en risico’s.
Bij het opstellen en beoordelen van contracten kan het onder meer gaan om:
- commerciële overeenkomsten
- samenwerkings- en dienstverleningsovereenkomsten
- koopovereenkomsten
- intentie- en vaststellingsovereenkomsten
- algemene voorwaarden
Bij onderhandelingen over overeenkomsten spelen vaak vragen over aansprakelijkheid, garanties, vrijwaringen, beëindiging en risicoverdeling. Juist op die onderdelen is het van belang dat afspraken niet alleen juridisch juist zijn, maar ook passen bij de feitelijke en commerciële verhouding tussen partijen.
Uitleg, nakoming en beëindiging
Niet iedere overeenkomst verloopt zoals partijen vooraf hebben voorzien. Een prestatie blijft achter, afspraken worden verschillend uitgelegd of omstandigheden veranderen waardoor voortzetting van de samenwerking ter discussie komt te staan.
Dan is het belangrijk om eerst de rechtspositie zorgvuldig vast te stellen. Daarbij kan onder meer de vraag spelen of nakoming kan worden verlangd, of sprake is van een tekortkoming, of de overeenkomst kan worden opgezegd of ontbonden en of aanspraak bestaat op schadevergoeding.
Ook opschorting en verrekening kunnen daarbij een rol spelen.
De gekozen route kan grote juridische en financiële gevolgen hebben. Een onjuiste beëindiging van een overeenkomst kan bijvoorbeeld zelf tot aansprakelijkheid leiden. Daarom is een zorgvuldige analyse vooraf vaak bepalend voor de verdere strategie.
Aansprakelijkheid en risicoverdeling
In zakelijke verhoudingen is de vraag wie welk risico draagt vaak minstens zo belangrijk als de vraag of sprake is van een tekortkoming.
Daarbij kan het gaan om schadevergoeding, garanties, vrijwaringen, exoneraties en andere aansprakelijkheidsbeperkingen. Ook de samenhang tussen verschillende contractuele bepalingen en de bewijspositie van partijen kan bepalend zijn voor de uitkomst van een geschil.
Een effectieve beoordeling kijkt daarom niet alleen naar de schade of de afzonderlijke bepaling, maar naar de overeenkomst als geheel en naar de manier waarop partijen hun verantwoordelijkheden hebben verdeeld.
Contractuele geschillen
Wanneer verschil van mening ontstaat over de uitleg of uitvoering van een overeenkomst, hoeft dat niet direct tot een procedure te leiden.
Een duidelijke analyse van de juridische positie kan ruimte bieden voor onderhandeling of een gerichte oplossing. Daarbij speelt naast de juridische inhoud ook het belang van partijen bij voortzetting, aanpassing of beëindiging van de relatie een belangrijke rol.
Wanneer een regeling niet mogelijk of niet wenselijk is, kan een procedure noodzakelijk zijn. Contractuele geschillen kunnen onder meer betrekking hebben op nakoming, beëindiging, aansprakelijkheid, schadevergoeding en de uitleg van overeenkomsten.
Beslag, procedures en executie
Soms is het nodig om een juridische positie daadwerkelijk af te dwingen of verhaalsmogelijkheden veilig te stellen.
Afhankelijk van de omstandigheden kan een gerechtelijke procedure worden gestart of kunnen maatregelen worden getroffen voorafgaand aan of tijdens een procedure, waaronder conservatoir beslag.
Ook na een uitspraak kunnen vragen ontstaan over de tenuitvoerlegging daarvan. Bijvoorbeeld wanneer betaling of nakoming uitblijft, beslag moet worden gelegd of discussie ontstaat over de executie van een vonnis.
Speelman & Voogd Advocaten adviseert over de processtrategie en begeleidt procedures vanaf de beoordeling van de rechtspositie tot en met de tenuitvoerlegging van een uitspraak.
Onderwijs
Onderwijsinstellingen bewegen zich in een eigen juridisch speelveld, waarin publiekrechtelijke regels en privaatrechtelijke afspraken samenkomen. Binnen onze contractenpraktijk adviseren wij onderwijsinstellingen over onderwijsrechtelijke vraagstukken.
Daarbij kan het gaan om overeenkomsten tussen instelling, personeel en studenten, om examen- en fraudevraagstukken en om de rechtspositie van studenten. Ton Lamers is naast zijn praktijk docent onderwijsrecht aan de Open Universiteit en publiceert regelmatig over dit onderwerp.
Duidelijke afspraken, doordachte strategie
Contractenrecht draait uiteindelijk om de afspraken waarop ondernemingen en organisaties moeten kunnen vertrouwen.
Soms ligt de nadruk op het voorkomen van risico’s door afspraken vooraf zorgvuldig vast te leggen. In andere situaties gaat het om het beschermen van een bestaande positie, het oplossen van een geschil of het afdwingen van rechten.
Steeds staat voorop dat de gekozen aanpak juridisch houdbaar, praktisch werkbaar en in verhouding tot het belang van de zaak is.